Actueel
Retrospective fotograaf Robert Mapplethorpe
Van 6 februari t/m 15 augustus toont het NRW-Forum in Düsseldorf,
Duitsland, een unieke overzichtstentoonstelling van de Amerikaanse
fotograaf Robert Mapplethorpe. Het is voor het eerst dat er in Duitsland
zo’n groot overzicht van zijn werk in een museum is te zien.

foto: (c) 2010 Robert Mapplethorpe Foundation, used by permission
Robert Mapplethorpe: Thomas, 1987
Robert Mapplethorpe (1946-1989) is volgens de curatoren, een van de weinige
kunstenaars die het werkelijk verdient om ver over de grenzen van de
kunstwereld bekendheid te genieten.
Mapplethorpe domineerde de fotografie
in de laat twintigste eeuw en brak een lans voor de acceptatie van
fotografie als kunstvorm. Hij verankerde het onderwerp van
homoseksualiteit in de massacultuur en schiep een klassiek fotografisch
beeld, met name van mannelijke lichamen, die zijn weg vond in commerciële
fotografie.
Zowel tijdens zijn leven als na zijn dood, was het werk van Mapplethorpe
omstreden. Tot het eind van de twintigste eeuw werden tentoonstellingen
met zijn werk geboycot, gecensureerd of gesloten.
Zijn radicale verbeelding van naaktheid en seksuele activiteiten, zijn altijd
controversieel geweest. Zijn foto’s van sadomasochistische praktijken in
het bijzonder, choqueerden en resulteerden veelvuldig in protesten buiten
de tentoonstelling en in rechtszaken tegen diverse museumdirecteuren.
In 2008 oordeelde het Hoger Gerechtshof in Japan echter, dat de erotische
foto’s van Mapplethorpe niet in strijd waren met het Japanse verbod op
pornografie en werd een aantal foto’s die al acht jaar lang in beslag
waren genomen, vrijgegeven.
Voor zover het de Amerikaanse criticus Arthur C. Danto betreft, creëerde
Mapplethorpe ‘een aantal van de meest schokkende en inderdaad een aantal
van de meest gevaarlijke beelden in de moderne fotografie, of zelfs in de
geschiedenis van de kunst.
Tot het eind van de twintigste eeuw werden tentoonstellingen
met zijn werk geboycot, gecensureerd of gesloten
In Duitsland aan de andere kant waren Mapplethorpes foto’s onderdeel van
de ‘esthetische socialisatie’ van de generaties die in de jaren ’80 en
begin jaren ’90 opgroeiden. Lisa Ortgioes, presentator van het
tv-programma Frau tv merkt op dat zijn foto’s in die tijd als posters
werden verkocht; met name zijn zwarte portretten waren toentertijd een
vertrouwd item aan de muren van studentenkamers.

foto: (c) 2010 Robert Mapplethorpe Foundation, used by permission
Robert Mapplethorpe: Phillip Prioleau, 1980
De curator van de tentoonstelling Werner Lippert stelt : “deze
tentoonstelling behoeft geen rechtvaardiging. Mapplethorpe is
ontegenzeggelijk een van de meest belangrijke fotografen van de 20e eeuw.
Dit overzicht van zijn werk is een artistieke noodzaak”.
De tentoonstelling in het NRW Forum gaat in op alle aspecten van
Mapplethorpes werk; van portretten en zelfportretten, homoseksualiteit,
naakten, bloemen en de kwintessens van zijn oeuvre: de fotografische
beelden van sculpturen inclusief de vroege polaroid.
...ik heb geprobeerd om bloemen, een penis en een portret naast elkaar
te plaatsen zodat je kon zien dat ze hetzelfde waren
De foto’s zijn
geordend naar thema’s zoals ‘zelfportretten’, waaronder het onbekende
beeld van hem met een zweep in zijn anus zowel als zijn bijna poëtische
portretten van zijn partner Patti Smith, de foto’s van zwarte mannen
versus blanke vrouwen, de body builder Lila Lyon, de composities met
penissen naast bloemen (over welke Mapplethorpe zelf eens gezegd heeft:
‘…ik heb geprobeerd om bloemen, een penis en een portret naast elkaar te
plaatsen zodat je kon zien dat ze hetzelfde waren’) en uiteindelijk de
foto’s van klassieke schoonheid gebaseerd op Renaissance beelden en
indrukwekkende portretten van kinderen en beroemdheden uit zijn tijd.

foto: (c) 2010 Robert Mapplethorpe Foundation, used by permission
Robert Mapplethorpe: Parrot Tulips, 1988
Ondanks de duidelijke referentie aan het Renaissance idee van ware
schoonheid en de fotogeschiedenis van Wilhelm von Gloeden tot Man Ray,
toont deze expositie de fotograaf Mapplethorpe als een kunstenaar die diep
geworteld was in zijn tijd.
Zijn tijdgenoten waren Andy Warhol en Brice
Marden; polaroids waren hét medium in de jaren ’70, en de nadruk op
lichaam en seksualiteit was toentertijd net als voor veel kunstenaars
zoals Vito Acconci of Bruce Nauman het sleutelthema tot sociale
verandering. Bovenal ontwikkelde Robert Mapplethorpe zijn eigen
fotografische stijl gebaseerd op de idealen van perfectie en vorm.

foto: (c) 2010 Robert Mapplethorpe Foundation, used by permission
Robert Mapplethorpe: Lowell Smith, 1981
"Ik ben op zoek naar de perfecte vorm. In portretten, in foto’s van
penissen, in foto’s van bloemen". Het feit dat de foto’s zijn opgehangen
tegen sneeuwwitte muren onderschrijft deze kijk op zijn werk en blijft
daarmee doelbewust weg van de boudoirstijl presentatie van zijn werk tegen
lila en paarse muren zoals in het verleden gangbaar was.
Het opent zijn
werk voor een meer conceptmatige benadering en een minimalistische kijk op
de dingen.
De curatoren zijn voor dit grote overzicht diep in de collectie van de
Robert Mapplethorpe Stichting in New York gedoken. De selectie van 150
foto’s variëren van de vroege polaroids uit 1973 tot zijn laatste
zelfportretten uit 1988 die duidelijk de gevolgen van zijn ziekte en zijn
naderende einde tonen. Ook zijn er veel bekende, bijna iconische beelden
te zien evenals een aantal nooit eerder of zelden getoonde werken.
De tentoonstelling bevat beelden van expliciet seksuele en homo-erotische
aard en kunnen sommige bezoekers, in het bijzondere jongeren, choqueren.
Bezoekers onder de 16 jaar worden daarom alleen toegelaten onder
begeleiding van een volwassenen.
www.nrw-forum.de
Robert Mapplethorpe
6 februari–15 augustus 2010
NRW-Forum Kultur und Wirtschaft
Ehrenhof 2, 40479 Düsseldorf, Duitsland
Openingstijden: di –zon. 11.00 – 20.00 , vrij. 11.00 – 0.00
Ingezonden mededeling |
28-1-2010 SHARE